روغن سوزی یکی از رایجترین مشکلات خودروهای کارکرده است که علاوه بر افزایش مصرف روغن، باعث خروج دود آبی از اگزوز، کاهش توان موتور و مردود شدن خودرو در معاینه فنی میشود. بسیاری از رانندگان زمانی که موعد معاینه فنی فرا میرسد، به دنبال راهی برای رفع موقت روغن سوزی هستند تا بتوانند خودرو را از تست آلایندگی عبور دهند. اما باید بدانید که هیچ روش موقتی نمیتواند جای تعمیر اساسی موتور را بگیرد و تمام راهکارهای موقت تنها برای کاهش علائم روغن سوزی در مدت کوتاه کاربرد دارند.
در این مقاله به صورت کامل بررسی میکنیم که روغن سوزی چیست، چرا باعث رد شدن خودرو در معاینه فنی میشود، چه روشهایی برای کاهش موقت آن وجود دارد و بعد از دریافت معاینه فنی چه اقداماتی باید انجام دهید.
روغن سوزی چیست؟
روغن سوزی زمانی اتفاق میافتد که روغن موتور وارد محفظه احتراق شود و همراه با سوخت بسوزد. در حالت طبیعی روغن نباید وارد سیلندر شود اما خرابی برخی قطعات موتور باعث میشود روغن از مسیرهای مختلف وارد محفظه احتراق شود.
مهمترین دلایل روغن سوزی عبارتاند از:
- فرسودگی رینگ پیستون
- خرابی کاسه نمد سوپاپ
- ساییدگی جداره سیلندر
- خرابی گاید سوپاپ
- خرابی توربوشارژر در خودروهای توربو
- استفاده از روغن موتور نامناسب
- بالا بودن بیش از حد سطح روغن موتور
هرچه میزان روغن سوزی بیشتر باشد، دود آبی خروجی اگزوز نیز بیشتر خواهد شد.
خدمات ما : امداد خودرو آمل
چرا روغن سوزی باعث مردودی در معاینه فنی میشود؟
در مراکز معاینه فنی میزان آلایندههای خروجی اگزوز اندازهگیری میشود. هنگامی که روغن در سیلندر میسوزد، مقدار هیدروکربنهای نسوخته (HC) افزایش پیدا میکند و گاهی دود آبی نیز به وضوح از اگزوز خارج میشود.
در چنین شرایطی دستگاه تست آلایندگی مقادیر غیرمجاز را ثبت میکند و خودرو موفق به دریافت برگه معاینه فنی نمیشود.
بنابراین کاهش موقت دود و آلایندگی میتواند تا حدودی احتمال قبولی خودرو را افزایش دهد.
آیا رفع موقت روغن سوزی امکانپذیر است؟
بله، اما باید تأکید کرد که منظور از رفع موقت، درمان مشکل نیست.
روشهای موقت تنها میتوانند:
- میزان دود خروجی را کمتر کنند.
- ورود روغن به سیلندر را برای مدت کوتاهی کاهش دهند.
- آلایندگی موتور را پایین بیاورند.
- احتمال قبولی در معاینه فنی را افزایش دهند.
اگر علت اصلی روغن سوزی برطرف نشود، مشکل دوباره ظاهر خواهد شد.
استفاده از روغن موتور با گرانروی بالاتر
یکی از رایجترین روشهای کاهش موقت روغن سوزی، استفاده از روغن موتور غلیظتر است.
برای مثال اگر خودرو از روغن 5W30 استفاده میکند، در برخی خودروهای فرسوده میتوان از روغن 10W40 یا 20W50 استفاده کرد.
روغن غلیظتر راحتتر از فاصله بین رینگها یا گاید سوپاپ عبور نمیکند و در نتیجه میزان روغن سوزی کاهش مییابد.
البته این روش تنها برای خودروهای دارای کارکرد بالا مناسب است و نباید بدون توجه به توصیه سازنده انجام شود.
استفاده از مکمل ضد روغن سوزی
در بازار مکملهایی وجود دارند که با افزایش ویسکوزیته روغن موتور، میزان نشتی روغن به داخل سیلندر را کاهش میدهند.
این مکملها معمولاً باعث میشوند:
- دود آبی کمتر شود.
- مصرف روغن کاهش یابد.
- کمپرس موتور تا حدودی بهتر شود.
اما باید از برندهای معتبر استفاده کرد زیرا محصولات بیکیفیت ممکن است به موتور آسیب وارد کنند.
تعویض روغن موتور قبل از معاینه فنی
اگر روغن موتور بسیار قدیمی باشد، خاصیت خود را از دست میدهد و راحتتر وارد محفظه احتراق میشود.
تعویض روغن و فیلتر روغن چند روز قبل از مراجعه به معاینه فنی میتواند وضعیت موتور را بهتر کند.
همچنین استفاده از روغن استاندارد باعث کاهش دود و عملکرد بهتر موتور خواهد شد.
تعویض فیلتر هوا
فیلتر هوای کثیف باعث ناقص سوختن مخلوط سوخت و هوا میشود.
این موضوع آلایندگی خودرو را افزایش میدهد و در کنار روغن سوزی احتمال مردودی را بیشتر میکند.
تعویض یک فیلتر هوای ارزان میتواند تأثیر قابل توجهی در کاهش آلایندگی داشته باشد.
تعویض شمعها
شمعهای فرسوده احتراق ناقص ایجاد میکنند.
اگر روغن نیز وارد سیلندر شود، شمعهای قدیمی عملکرد ضعیفتری خواهند داشت.
تعویض شمعها باعث میشود احتراق کاملتر انجام شود و مقدار HC کاهش پیدا کند.
گرم کردن کامل موتور قبل از تست
یکی از اشتباهات رایج مراجعه به مرکز معاینه فنی با موتور سرد است.
موتور سرد:
- سوخت بیشتری مصرف میکند.
- آلایندگی بالاتری دارد.
- دود بیشتری تولید میکند.
بهتر است قبل از مراجعه حدود ۲۰ تا ۳۰ دقیقه رانندگی کنید تا موتور، اگزوز و کاتالیست کاملاً گرم شوند.
این کار در بسیاری از خودروها باعث کاهش محسوس آلایندگی میشود.
رانندگی با دور موتور نسبتاً بالا
چند کیلومتر رانندگی با دور موتور بین ۳۰۰۰ تا ۴۰۰۰ دور در دقیقه قبل از ورود به مرکز معاینه فنی میتواند رسوبات داخل اگزوز و کاتالیست را تا حدی پاک کند.
البته این کار باید زمانی انجام شود که موتور از نظر دمای کاری در وضعیت طبیعی باشد.
استفاده از بنزین باکیفیت
چند روز قبل از معاینه فنی بهتر است از بنزین باکیفیت استفاده کنید.
سوخت مناسب باعث احتراق کاملتر شده و مقدار آلایندگی را کاهش میدهد.
برخی رانندگان نیز یک باک کامل بنزین سوپر استفاده میکنند که در برخی خودروها عملکرد بهتری ایجاد میکند.
استفاده از شوینده سیستم سوخت
انژکتورهای کثیف باعث احتراق ناقص میشوند.
استفاده از شوینده انژکتور چند روز قبل از معاینه فنی میتواند:
- الگوی پاشش سوخت را بهبود دهد.
- مصرف سوخت را کاهش دهد.
- میزان HC را کمتر کند.
البته این محلولها روغن سوزی را درمان نمیکنند اما به کاهش آلایندگی کمک میکنند.
بررسی سیستم PCV
خرابی شیر PCV یکی از دلایل ورود روغن به موتور است.
اگر این قطعه خراب باشد، بخار روغن بیش از حد وارد منیفولد خواهد شد.
تعویض این قطعه هزینه کمی دارد اما گاهی تأثیر زیادی در کاهش روغن سوزی دارد.
بررسی نشتی روغن
گاهی سطح روغن بیش از حد پر شده است.
در این شرایط میللنگ روغن اضافی را به بخار تبدیل میکند و میزان روغن سوزی بیشتر میشود.
سطح روغن باید دقیقاً بین علامت Min و Max باشد.
تعویض فیلتر روغن
اگر فیلتر روغن گرفته باشد، فشار روغن تغییر میکند و عملکرد روانکاری مناسب نخواهد بود.
تعویض همزمان روغن و فیلتر همیشه توصیه میشود.
بررسی کاتالیست
اگر کاتالیست نیمهمسدود یا فرسوده باشد، حتی در صورت کاهش روغن سوزی نیز ممکن است خودرو در تست آلایندگی مردود شود.
کاتالیست سالم بخش زیادی از آلایندهها را کاهش میدهد.
البته اگر روغن سوزی شدید باشد، کاتالیست نیز به مرور آسیب میبیند.
آیا استفاده از روغن غلیظ همیشه مناسب است؟
خیر.
در مناطق سردسیر یا خودروهای جدید استفاده از روغن بسیار غلیظ میتواند باعث:
- دیر رسیدن روغن به قطعات موتور
- افزایش استهلاک
- مصرف سوخت بیشتر
- کاهش شتاب
شود.
بنابراین این روش تنها یک راهکار موقتی برای خودروهای فرسوده محسوب میشود.
آیا مکملهای ضد دود واقعاً مؤثر هستند؟
تا حدی بله.
اگر روغن سوزی خفیف باشد، این مکملها میتوانند برای مدت کوتاهی دود را کمتر کنند.
اما در موتورهایی که رینگ پیستون کاملاً از بین رفته یا سیلندر خط افتاده است، تأثیر آنها بسیار محدود خواهد بود.
آیا تعویض روغن به تنهایی روغن سوزی را برطرف میکند؟
خیر.
تعویض روغن تنها زمانی کمک میکند که علت اصلی کیفیت پایین یا فرسودگی روغن باشد.
اگر مشکل مکانیکی وجود داشته باشد، روغن جدید فقط علائم را کمی کاهش میدهد.
روشهایی که توصیه نمیشوند
برخی افراد برای قبولی در معاینه فنی از روشهای غیراصولی استفاده میکنند.
از جمله:
- اضافه کردن مواد ناشناخته داخل روغن
- ریختن مواد غلیظکننده غیر استاندارد
- استفاده از افزودنیهای تقلبی
- دستکاری سنسورها
- باز کردن قطعات سیستم آلایندگی
این روشها ممکن است آسیب جدی به موتور وارد کنند و هزینه تعمیرات را چند برابر افزایش دهند.
اگر روغن سوزی شدید باشد چه باید کرد؟
اگر خودرو:
- دود آبی دائمی دارد.
- هر هزار کیلومتر بیش از یک لیتر روغن مصرف میکند.
- شمعها دائماً روغنی میشوند.
- کمپرس موتور پایین است.
هیچ راهکار موقتی نمیتواند مشکل را حل کند.
در این شرایط باید موتور توسط تعمیرکار متخصص بررسی شود.
تعمیرات دائمی روغن سوزی
راهحل اصلی بسته به علت خرابی متفاوت است.
ممکن است نیاز به انجام یکی از موارد زیر باشد:
- تعویض رینگ پیستون
- تعویض پیستون
- تراش سیلندر
- تعویض کاسه نمد سوپاپ
- تعمیر سرسیلندر
- تعویض گاید سوپاپ
- تعمیر توربوشارژر
- بازسازی کامل موتور
هرچه تعمیر زودتر انجام شود، هزینه نهایی کمتر خواهد بود.
نکات مهم قبل از مراجعه به معاینه فنی
چند روز قبل از مراجعه اقدامات زیر را انجام دهید:
- روغن موتور و فیلتر را بررسی کنید.
- سطح آب رادیاتور را کنترل کنید.
- فیلتر هوا را تعویض کنید.
- شمعها را بازدید کنید.
- از سلامت کاتالیست اطمینان حاصل کنید.
- خودرو را کاملاً گرم کنید.
- از بنزین باکیفیت استفاده کنید.
- فشار باد لاستیکها را تنظیم کنید.
- از روشن بودن چراغ چک موتور جلوگیری کنید.
این اقدامات علاوه بر کاهش آلایندگی، عملکرد خودرو را نیز بهبود میدهند.
سایر خدمات : یدک کش آمل
جمعبندی
رفع موقت روغن سوزی برای معاینه فنی تنها به معنای کاهش علائم این مشکل است و نه درمان کامل آن. استفاده از روغن موتور با گرانروی مناسب، تعویض روغن و فیلتر، استفاده از مکملهای معتبر ضد روغن سوزی، تعویض فیلتر هوا و شمعها، گرم کردن کامل موتور پیش از مراجعه به مرکز معاینه فنی و استفاده از سوخت باکیفیت از جمله روشهایی هستند که میتوانند احتمال قبولی خودرو را افزایش دهند. با این حال اگر روغن سوزی شدید باشد یا علت آن فرسودگی رینگ پیستون، سیلندر یا کاسه نمد سوپاپ باشد، تنها راهحل اصولی تعمیر موتور است. به تعویق انداختن تعمیرات اساسی نهتنها مصرف روغن و آلایندگی را افزایش میدهد، بلکه میتواند باعث آسیب به کاتالیست، شمعها و سایر قطعات موتور شده و هزینههای تعمیر را در آینده چند برابر کند. بنابراین توصیه میشود پس از دریافت معاینه فنی، در اولین فرصت علت اصلی روغن سوزی توسط تعمیرکار متخصص بررسی و به صورت اصولی برطرف شود.
